မန်မာနိုင်ငံမှဘုရားများ သမိုင်း wrote a new note:
ရွေှမျက်မှန်ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီးသည် ပဲခူးတိုင်း(အနောက်ပိုင်း)၊ ရွေှတောင်မြို့တွင် ကိန်းဝပ်စံပယ်လျက်ရှိသော သမိုင်းဝင် တန်ခိုးကြီးဘုရားများတွင် တစ်ဆူအပါအဝင် ဖြစ်ပါသည်။ ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတွင် ရွေှမျက်မှန် တပ်ဆင် ပူဇော်ထားသော တစ်ဆူတည်းသော ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး ဖြစ်ပါသည်။ ရွေှမျက်မှန်ဘုရားကြီးထံတွင် ရိုသေလေးမြတ်စွာ အဓိဋ္ဌာန်ဆောက်တည် ကြည်ညိုပါက ရာထူးအာဏာ ဘုန်းတန်ခိုး ထွန်းတောက် ပြည့်ဖြိုးအောင်မြင်ခြင်း၊ ကောင်ကျိုးရရှိခြင်းနှင့် လိုအင်ဆန္ဒ ပြည့်စုံခြင်းများ ဒိဋ္ဌဓမ္မ တွေ့ကြုံခံစားရသည်ဟု သိရှိရပါသည်။ အထူးသဖြင့် မျက်စိဝေဒနာရှင်များ၊ မျက်စိအလင်း ကွယ်ပျောက်သွားသူများသည် ဘုရားကြီး၏ ရှေ့တော်မှောက်တွင် အဓိဋ္ဌာန်ပြီး ရွေှမျက်မှန် ဂါထာတော်ကို ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ခြင်းဖြင့် မျက်စိဝေဒနာများ သက်သာပျောက်ကင်းကြောင်း၊ မျက်စိအလင်း ပြန်လည်ရရှိကြောင်း သိရှိရပါသည်။ ရွေမျက်မှန် ဘုရားကြီး၏ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်ကို စာဖတ်သူတို့ ဖတ်ရှု့လေ့လာကာ ကြည်ညိုသဒ္ဓါပွားနိုင်စေရန် တင်ပြ လိုက်ရပါသည်။
"ဆုတောင်းပြည့် ရွေှမျက်မှန် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး" ၏ သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်
ပဲခူးတိုင်း (အနောက်ပိုင်း) ရွေှတောင်မြို့တွင် ကိန်းဝပ်စံပယ်တော်မူလျက်ရှိသော 'သမိုင်းဝင် ဆုတောင်းပြည့် ရွေှမျက်မှန် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး' သည် ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရွေှမျက်မှန် တပ်ဆင်ပူဇော်ထားသည့် တစ်ဆူတည်းသော ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီးဖြစ်၍ ထင်ပေါ်ကျော်ကြား လူသိများသော ဘုရားကြီး ဖြစ်ပါသည်။
ပျူခေတ်နှောင်း၊ သရေခေတ္တရာမင်းအဆက်ဆက် တည်ထောင်ခဲ့သည့် ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးနှင့် ဗိဿနိုးမိဖုရားနှင့့် စန္ဒာဒေဝီမိဖုရားတို့သည် ဘီစီ(၅)ရာစုအတွင်း ရွေှတောင်မြို့ အနောက်တောင်ယွန်းယွန်းရှိ ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်မြတ်ကြီးကို အသစ်ထပ်မံ ပြုပြင်ပူဇော်ဖူးမျှော်ပြီး အပြန်ခရီးတစ်ထောက်အဖြစ် ယခုတည်ကုန်းဟု ခေါ်ဆိုသောအရပ်တွင် ညအိပ်ရပ်နားခဲ့သည်။ ဗိဿနိုးမိဖုရားကြီးသည် ညဥ့်အခါတည်းခိုရပ်နားစဉ် အိပ်မက်မြင်မက်ခဲ့သည်။ မိမိတို့တည်းခိုသောနေရာ၏ အနောက်မြောက် ယွန်းယွန်း အရပ်တစ်နေရာတွင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်တစ်ဆူကို ဖူးမျှော်ရကြောင်း အိပ်မက်မြင်မက်သည်ကို နံနက်မိုးသောက်သောအခါ ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးထံ အကြောင်းစုံလျှောက်ထားရာ မင်းကြီးလည်း မိဖုရား၊ မှူးမတ်၊ ပရိပ်သတ်နှင့် ယင်းနေရာကို ကြွရောက်ရှာဖွေကြလေသည်။
ယခု ရွေှမျက်မှန် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး တည်ထားကိုးကွယ်လျှက်ရှိသောနေရာ ဖျောက်ဆိပ်ကုန်း(ယခု-သိမ်ကုန်း) သို့ ရောက်သောအခါ ဘုရားရောင်ကြည်တော်ကဲ့သို့ အရောင်မျိုးစုံဝင်းလက်၍ ကောင်းကင်သို့ ရောင်စဉ်များ ဖြာတက်သွားသည်ကို မင်း၊ မိဖုရား၊ မှူးမတ်နှင့် ပရိတ်သတ်တို့ မြင်တွေ့လိုက်ရသဖြင့် မိမိတို့ဘုရားတည်ပြီး ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုရန်အတွက် နတ်ကောင်းနတ်မြတ်များက ပြသခြင်းဖြစ်သည်ဟု ယုံကြည်ကာ ဤရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီးကို မဟာသက္ကရာဇ် (၂၅၀)ခုနှစ်တွင် တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ (ထိုစဉ်က ရွေှမျက်မှန် တပ်ဆင်ထားခြင်း မရှိသေးပါ။) ဤကဲ့သို့ ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး တည်ထားပူဇော်ပြီး မကြာသောကာလတွင် ဒွတ္တဘောင်မင်းတရားကြီး၏ နတ်မျက်စိအလင်းရောင် ကွယ်သွားရာ ပညာရှိမှူးမတ်များအား ဗေဒင်ကိိန်ခန်းများ တွက်ချက်ကြည့်စေသောအခါ မင်းကြီး တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သော ရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီးတွင် ရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး၏ မျက်လုံးတော်နှင့် လိုက်ဖတ်ညီသော မျက်လုံးတော်ပုံသဏ္႑ာန်နှင့် တူညီသည့်မှန်တစ်စုံကို ဆက်ကပ်လှူဒါန်းပါက မင်းကြီး၏ နတ်မျက်စိအလင်းရောင် ပြန်လည်ရရှိနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း လှျှောက်ထားကြသဖြင့် မှန်တစ်စုံကို မှန်တစ်စုံကို ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်တွင် ဆက်ကပ်လှူဒါန်းရာ မင်းကြီး၏ နတ်မျက်စိအလင်း ပြန်လည်ရရှိခ့ဲလေသည်။
မြန်မာသက္ကရာဇ် (၁၂၂၇) ခုနှစ်မတိုင်မီ ကုန်းဘောင်ခေတ်ကာလတွင် သာသနာရေးဂိုဏ်းဂဏများ အသင်းကွဲ ပေါ်ပေါက်လာသဖြင့် သာသနာတော် တည်တံ့ပြန့်ပွားစေခြင်းငှာ ရွေှတောင်မြို့သားကြီး ဇေယျနန္ဒမိတ်က ယင်းဗုဒ္ဒရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီီးအား ပြန်လည်ပြုပြင်၍ ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီး လှူဒါန်းခဲ့သော မှန်တစ်စုံကို ခြုံငုံလျက် ရွေှသားအတိရှိသော မျက်မှန်တော်ကြီးအဖြစ် ပြုပြင်မွန်းမံ တပ်ဆင်ပူဇော်ခဲ့လေသည်။
ဤရွေှမျက်မှန် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး၏ သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်ကို ဂေါပကအဖွဲ့ (ရွေှမျက်မှန်ဘုရားကြီိး)မှ ရေးသားပြုစု၍ ဦးဝိုင်းတင် (အတွင်းရေးမှူး၊ ရွေှမျက်မှန်ဂေါပကအဖွဲ့) မှ ထုတ်ဝေသော သမိုင်းဝင် ဆုတောင်ပြည့် ရွေှမျက်မှန် ဗုဒ္ဒရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး၏ သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်မှ ကူးယူရေးသား ပူဇော်ခြင်းဖြစ်ပါသည်
Search This Blog
Friday, July 17, 2015
ရွေှမျက်မှန်ှဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်မြတ်ကြီး သမိုင်း.
ေရႊမ်က္မွန္ွဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး သမိုင္း.
ေရႊမ်က္မွန္ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီးသည္ ပဲခူးတုိင္း(အေနာက္ပုိင္း)၊ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕တြင္ ကိန္းဝပ္စံပယ္လ်က္ရိွေသာ သမုိင္းဝင္ တန္ခုိးႀကီးဘုရားမ်ားတြင္ တစ္ဆူအပါအဝင္ ျဖစ္ပါသည္။ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ေရႊမ်က္မွန္ တပ္ဆင္ ပူေဇာ္ထားေသာ တစ္ဆူတည္းေသာ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး ျဖစ္ပါသည္။ ေရႊမ်က္မွန္ဘုရားႀကီးထံတြင္ ရုိေသေလးျမတ္စြာ အဓိ႒ာန္ေဆာက္တည္ ၾကည္ညဳိပါက ရာထူးအာဏာ ဘုန္းတန္ခုိး ထြန္းေတာက္ ျပည္႔ၿဖဳိးေအာင္ျမင္ျခင္း၊ ေကာင္က်ဳိးရရွိျခင္းႏွင္႔ လုိအင္ဆႏၵ ျပည္႔စုံျခင္းမ်ား ဒိ႒ဓမၼ ေတြ႔ႀကံဳခံစားရသည္ဟု သိရွိရပါသည္။ အထူးသျဖင္႔ မ်က္စိေဝဒနာရွင္မ်ား၊ မ်က္စိအလင္း ကြယ္ေပ်ာက္သြားသူမ်ားသည္ ဘုရားႀကီး၏ ေရွ႕ေတာ္ေမွာက္တြင္ အဓိ႒ာန္ၿပီး ေရႊမ်က္မွန္ ဂါထာေတာ္ကုိ ရြတ္ဖတ္ပူေဇာ္ျခင္းျဖင္႔ မ်က္စိေဝဒနာမ်ား သက္သာေပ်ာက္ကင္းေၾကာင္း၊ မ်က္စိအလင္း ျပန္လည္ရရွိေၾကာင္း သိရွိရပါသည္။ ေရြမ်က္မွန္ ဘုရားႀကီး၏ ၾကည္ညိဳဖြယ္ရာ သမုိင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္ကုိ စာဖတ္သူတုိ႔ ဖတ္ရႈ႕ေလ႔လာကာ ၾကည္ညဳိသဒၶါပြားႏုိင္ေစရန္ တင္ျပ လုိက္ရပါသည္။
"ဆုေတာင္းျပည္႔ ေရႊမ်က္မွန္ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး" ၏ သမုိင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္
ပဲခူးတုိင္း (အေနာက္ပုိင္း) ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕တြင္ ကိန္းဝပ္စံပယ္ေတာ္မူလ်က္ရွိေသာ 'သမုိင္းဝင္ ဆုေတာင္းျပည္႔ ေရႊမ်က္မွန္ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး' သည္ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ေရႊမ်က္မွန္ တပ္ဆင္ပူေဇာ္ထားသည္႔ တစ္ဆူတည္းေသာ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီးျဖစ္၍ ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကား လူသိမ်ားေသာ ဘုရားႀကီး ျဖစ္ပါသည္။
ပ်ဴေခတ္ေႏွာင္း၊ သေရေခတၱရာမင္းအဆက္ဆက္ တည္ေထာင္ခဲ႔သည္႔ ဒြတၱေဘာင္မင္းႀကီးႏွင္႔ ဗိႆႏုိးမိဖုရားႏွင္႔႔ စႏၵာေဒဝီမိဖုရားတုိ႔သည္ ဘီစီ(၅)ရာစုအတြင္း ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ အေနာက္ေတာင္ယြန္းယြန္းရွိ ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ျမတ္ႀကီးကုိ အသစ္ထပ္မံ ျပဳျပင္ပူေဇာ္ဖူးေမွ်ာ္ၿပီး အျပန္ခရီးတစ္ေထာက္အျဖစ္ ယခုတည္ကုန္းဟု ေခၚဆုိေသာအရပ္တြင္ ညအိပ္ရပ္နားခဲ႔သည္။ ဗိႆႏုိးမိဖုရားႀကီးသည္ ညဥ္႔အခါတည္းခုိရပ္နားစဥ္ အိပ္မက္ျမင္မက္ခဲ႔သည္။ မိမိတုိ႔တည္းခုိေသာေနရာ၏ အေနာက္ေျမာက္ ယြန္းယြန္း အရပ္တစ္ေနရာတြင္ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္တစ္ဆူကုိ ဖူးေမွ်ာ္ရေၾကာင္း အိပ္မက္ျမင္မက္သည္ကုိ နံနက္မုိးေသာက္ေသာအခါ ဒြတၱေဘာင္မင္းႀကီးထံ အေၾကာင္းစုံေလွ်ာက္ထားရာ မင္းႀကီးလည္း မိဖုရား၊ မွဴးမတ္၊ ပရိပ္သတ္ႏွင္႔ ယင္းေနရာကုိ ၾကြေရာက္ရွာေဖြၾကေလသည္။
ယခု ေရႊမ်က္မွန္ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး တည္ထားကုိးကြယ္လွ်က္ရွိေသာေနရာ ေဖ်ာက္ဆိပ္ကုန္း(ယခု-သိမ္ကုန္း) သုိ႔ ေရာက္ေသာအခါ ဘုရားေရာင္ၾကည္ေတာ္ကဲ႔သုိ႔ အေရာင္မ်ဳိးစံုဝင္းလက္၍ ေကာင္းကင္သို႔ ေရာင္စဥ္မ်ား ျဖာတက္သြားသည္ကုိ မင္း၊ မိဖုရား၊ မွဴးမတ္ႏွင္႔ ပရိတ္သတ္တုိ႔ ျမင္ေတြ႔လုိက္ရသျဖင္႔ မိမိတုိ႔ဘုရားတည္ၿပီး ကုသုိလ္ေကာင္းမႈျပဳရန္အတြက္ နတ္ေကာင္းနတ္ျမတ္မ်ားက ျပသျခင္းျဖစ္သည္ဟု ယံုၾကည္ကာ ဤရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီးကုိ မဟာသကၠရာဇ္ (၂၅၀)ခုႏွစ္တြင္ တည္ထားကုိးကြယ္ခဲ႔ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ (ထုိစဥ္က ေရႊမ်က္မွန္ တပ္ဆင္ထားျခင္း မရွိေသးပါ။) ဤကဲ႔သုိ႔ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး တည္ထားပူေဇာ္ၿပီး မၾကာေသာကာလတြင္ ဒြတၱေဘာင္မင္းတရားႀကီး၏ နတ္မ်က္စိအလင္းေရာင္ ကြယ္သြားရာ ပညာရွိမွဴးမတ္မ်ားအား ေဗဒင္ကိိန္ခန္းမ်ား တြက္ခ်က္ၾကည္႔ေစေသာအခါ မင္းႀကီး တည္ထားကုိးကြယ္ခဲ႔ေသာ ရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီးတြင္ ရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး၏ မ်က္လုံးေတာ္ႏွင္႔ လုိက္ဖတ္ညီေသာ မ်က္လံုးေတာ္ပံုသ႑ာန္ႏွင္႔ တူညီသည္႔မွန္တစ္စုံကုိ ဆက္ကပ္လွဴဒါန္းပါက မင္းႀကီး၏ နတ္မ်က္စိအလင္းေရာင္ ျပန္လည္ရရွိႏုိင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေလွွ်ာက္ထားၾကသျဖင္႔ မွန္တစ္စံုကုိ မွန္တစ္စံုကုိ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္တြင္ ဆက္ကပ္လွဴဒါန္းရာ မင္းႀကီး၏ နတ္မ်က္စိအလင္း ျပန္လည္ရရွိခ႔ဲေလသည္။
ျမန္မာသကၠရာဇ္ (၁၂၂၇) ခုႏွစ္မတုိင္မီ ကုန္းေဘာင္ေခတ္ကာလတြင္ သာသနာေရးဂုိဏ္းဂဏမ်ား အသင္းကြဲ ေပၚေပါက္လာသျဖင္႔ သာသနာေတာ္ တည္တံ႔ျပန္႔ပြားေစျခင္းငွာ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕သားႀကီး ေဇယ်နႏၵမိတ္က ယင္းဗုဒၵရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီီးအား ျပန္လည္ျပဳျပင္၍ ဒြတၱေဘာင္မင္းႀကီး လွဴဒါန္းခဲ႔ေသာ မွန္တစ္စံုကုိ ၿခဳံငံုလ်က္ ေရႊသားအတိရွိေသာ မ်က္မွန္ေတာ္ႀကီးအျဖစ္ ျပဳျပင္မြန္းမံ တပ္ဆင္ပူေဇာ္ခဲ႔ေလသည္။
ဤေရႊမ်က္မွန္ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး၏ သမုိင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္ကုိ ေဂါပကအဖြဲ႔ (ေရႊမ်က္မွန္ဘုရားႀကီိး)မွ ေရးသားျပဳစု၍ ဦးဝုိင္းတင္ (အတြင္းေရးမွဴး၊ ေရႊမ်က္မွန္ေဂါပကအဖြဲ႔) မွ ထုတ္ေဝေသာ သမုိင္းဝင္ ဆုေတာင္ျပည္႔ ေရႊမ်က္မွန္ ဗုဒၵရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ႀကီး၏ သမုိင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္မွ ကူးယူေရးသား ပူေဇာ္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
ျ မန္မာနိုင္ငံမွဘုရားမ်ား သမိုင္း page မွ တဆင့္ ကူယူ တင္ျပ ပါသည္။
ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်မြတ်ကြီး သမိုင်း.
မန်မာနိုင်ငံမှဘုရားများ သမိုင်း wrote a new note:
ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်မြတ်ကြီးသည် ပဲခူးတိုင်း(အနောက်ပိုင်း)၊ ရွေှတောင်မြို့တွင် ရှိသော သမိုင်းဝင် တန်ခိုးကြီး ဘုရား၊ ပုထိုး၊ စေတီများတွင် တစ်ဆူအပါအဝင် ဖြစ်ပါသည်။ ရွေှတောင်မြို့၏ အနောက်တောင်ယွန်းယွန်း လေးမိုင်ခန့် အကွာတွင် တည်ရှိသော မယားမန်ရွာအနီး နတ်တောင်ပေါ်တွင် ရွေှရောင်တဝင်းဝင်းဖြင့် ကြည်ညိုဖွယ် သပ္ပယ်စွာ တည်နေတော်မူပါသည်။ စေတီတော်ကြီး တည်စဉ်ကာလတွင် လူပုဂ္ဂိုလ်များ တစ်နေကုန်တည်သည့် ဉာဏ်တော်ထက် နောက်တနေ့အာရုဏ်တက်တွင် ဖူးတွေ့ရသော ဉာဏ်တော်မှာ ပိုမြင့်နေသဖြင့် လူတစ်ရစ် နတ်တစ်ရစ်တည်ခဲ့သည်ဟု အဆိုရှိပါသည်။ ရွေှနတ်တောင်စေတီတော် မြတ်ကြီး၏ ကြည်ညိုဖွယ်ရာ သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်ကို မိတ်ဆွေများ ဖတ်ရှု့လေ့လာမှတ်သား ကုသိုလ်သဒ္ဒါပွားနိုင်စေရန် ရေးသားပူဇော်လိုက်ပါသည်။
"ရွေှနတ်တောင်စေတီတော်" သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်
ရွေှတောင်မြို့။ ။ မဟာမဏ္႑လ မဇ္ဈိမ (အနောက်ဒေသ) တွင် အစဦးစွာ မင်းပြုသော မဟာသမ္မတမင်းမှစ၍ (၂၈) ဆက်မြောက် အစ္စိမမင်းကြီး၏ သားတော် သူရတပမင်းသည် မဇ္ဈိမဒေသမှ သုနာပရန္တ (အရှေ့) ဒေသသို့ ချေွရံများစွာတို့နှင့် ထွက်ခွာလာခဲ့ရာ ကဉ္စနာဂီရိ (ခေါ်) ရွေှရောင်တောက်ပနေသည့် တောင်ကြီးကို တွေ့သဖြင့် "ရွေှတောင်မြို့" တည်ကာ မင်းပြုစိုးစံတော်မူသည်။
သူရတပမင်းသည် နှစ်စဉ် တပေါင်းလ ရောက်သောအခါ ရွေှတောင်မြို့ တောင်ဘက်ရှိ ဒေဝါဂီရိ (ခေါ်) နတ်တောင်သို့ ကြွချီး၍ နက္ခတ်သဘင် (တောင်တက်သဘင်ဟုလည်း အဆိုရှိပါသည်) ဆင်ယင်ပြုလုပ် ကျင်းပလေ့ရှိရာမှ ယခုအချိန်ထိ တပေါင်းလတွင် ရွေှနတ်တောင် ဘုရားပွဲတော် ကျင်းပမြဲဖြစ်ပါသည်။
ရွေှတောင်မြို့ ပျက်စီးခြင်း။ ။ သူရတပမင််းမှ (၃၆) ဆက်မြောက် တနင်းလာနံ မင်းလက်ထက်တွင် ကဉ္စနာဂီရိ (ခေါ်) ရွေှတောင်ပြည်ကြီး ပျက်စီးကာ နိဂုံး (ရွာကြီး) အနေအထားသာ ကျန်ရှိခဲ့ပါသည်။ သမိုင်းတွင် "ပူးကကျားဆုံး တိုင်းအလုံး နိဂုံးရပ်ကြီး ဖြစ်လတ္တံ့" ဟု အဆိုရှိပါသည်။
ဗုဒ္ဓဂေါတမ ပွင့်တော်မူခဲ့ခြင်း။ ။(ဘီစီ ၆-ရာစု) မဟာသက္ကရာဇ် (သက္ကရာဇ် အသစ်ဟုလည်း ခေါ်ပါသည်) ၁၀၃-ခုတွင် မဇ္ဈိမဒေသတွင် ဗုဒ္ဓဂေါတမ ပွင့်တော်မူခဲ့ပြီး ၁၀၄-ခု တွင် မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ဒေဝါဂီရိ (ခေါ်) နတ်တောင်သို့ ကြွတော်မူခဲ့ပါသည်။ ထိုအချိန်က ဤနေရာ၊ ဤဒေသရှိ လူတို့၏ စရိုက်ဘာသာ ဓလေ့အလိုက် (ပုဂ္ဂလဇ္ဈာသယ အားလျော်စွာ) မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ရွေှရောင်တောက်ပသော နတ်သားအသွင် ဖန်ဆင်းတော်မူလျက် နိဂုံးသူ နိဂုံးသားတို့အား (၇) ရက်တိုင်တိုင် တရားဒေသနာတော် ဟောကြားတော်မူပြီးနောက် ဗုဒ္ဓသာသနာ အရှည်ထွန်းကားစေရန် ကိုယ်စားတော် (နိမ္မိတ) ရွေှနတ်ရုပ်ကြီးကို ထားတော်မူခဲ့ပါသည်။
ရွေှနတ်တော် စေတီတော် တည်ထားခြင်း။ ။မြတ်စွာဘုရား၏ ကိုယ်ပွားတော် (နိမ္မိတ) ရွေှနတ်ရုပ်ကြီးကို နိဂုံးသူ၊ နိဂုံးသားတို့က အုတ်၊ အင်္ဂတေတို့ဖြင့် မြို့လျက် စေတီတည်ကာ ကိုးကွယ်ခဲ့ကြပါသည်။ (ရွေှရောင်တောက်ပနေသော နတ်ရုပ်ကြီးကို ဌာပနာလျက် စေတီတည်ထားခြင်းကြောင့် "ရွေှနတ်တော် စေတီ" ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြပါသည်။) စေတီတည်ရာတွင် နေ့အခါတွင် လူတို့တည်ကြပြီး၊ ညအခါ နတ်တို့တည်ကြသည်ကို အစွဲပြု၍ "လူနတ် နှစ်လီ တစ်ရစ်စီ စေတီရွေှနတ်တောင်" ဟု သမိုင်းအဆိုရှိခဲ့ပါသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၀၄-တွင် ဘုရားတည်ခြင်းကြောင့် "ဇယသုဉ်ဧစ် နတ်တောင်ဖြစ် မှတ်လစ်နှစ်ကောဇာ" ဟု သမိုင်းတွင် တွေရှိရပါသည်။
သရေခေတ္တရာခေတ်။ ။ဒွတ္တဘောင်မင်း၏ မိဖုရားများဖြစ်ကြသော ပိဿနိုးမိဖုရားနှင့် စန္ဒာဒေဝီမိဖုရားတို့သည် နှစ်ပေါင်း ၁၄၀ ကျော်သဖြင့် ပျက်စီးယိုယွင်းနေသော ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်ကို ဘုရားရှင်၏ ဓာတ်တော် ၁၈၂-ဆူကို ဋ္ဌာပနာ၍ (၁၆၂-ဆူဟုလည်း အချို့စာတွင် တွေ့ရပါသည်) ထပ်မံပြုပြင် တည်တော်မူခဲ့ရာ ဉာဏ်တော် ၁၅-တောင်ထိ မြင့်ခဲ့ပါသည်။
ပုဂံခေတ်။ ။ကောဇာသက္ကရာဇ် ၆၄၈-ခုနှစ်တွင် ပြည်စား သီဟသူသည် ခမည်းတော်မိန့်မှာသည့် စကားအရ လက်စွတ်တော်ကို ရောင်းချ၍ ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်ကို ပြုပြင်မွန်းမံ တည်ဆောက်တော်မူခဲ့ရာ ဉာဏ်တော် (၄၄) တောင်ရှိခဲ့ပါသည်။
`(ထိုအချိန်တွင် "ဗာရာဏသီမြို့၏ အရှေ့တောင်စဉ်တစ်တန်းဝယ် ရွေှထွက်သော တောင်သုံးလုံးရှိသည်ကိုစွဲ၍ ရွေှတောင်မြို့ သမုတ်သည်" ဟု တွေ့ရှိရပါသည်။)
တောင်ငူခေတ်။ ။တောင်ငူဘုရင် တပင်ရွေှထီးသည် ၈၉၂-ခုနှစ်တွင် ထီးနန်းတက်ပြီးနောက် ပြည်မြို့ကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ပြီးလျင် ဟောင်းနွမ်းနေသော ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်ကို ပြုပြင်မွမ်းမံ၍ ကိုယ်တော်လုံးပြည့် ရွေှသင်္ကန်းကပ်လှူပါသည်။
အင်းဝခေတ်။ ။သက္ကရာဇ် ၁၁၀၀-မပြည့်မီ ဟံသာဝတီရောက်မင်း၏ မြောက်နန်း မိဖုရားသည် သားတော်အနော်ရထာမင်းစောနှင့် သမီးတော် ထိပ်ပန်းမင်းသမီးတို့ကို ရွေှတောင်မြို့ စားစေခဲ့ရာ ရွေှနတ်တောင်စေတီတော်ကို များစွာ ပြုပြင်ခဲ့ပါသည်။
ကုန်းဘောင်ခေတ်။ ။သက္ကရာဇ် ၁၁၄၆-ခုနှစ်တွင် ဘိုးတော်ဘုရား၏ သားတော် အိမ်ရှေ့မင်းသည် ရခိုင်ပြည်မှအပြန် ရွေှနတ်တောင် စေတီတော်ကို ဝင်ရောက်ဖူးမျှော်၍ ကိုယ်တော်အပြည့် ရွေှသက္ကန်းကပ်လှူခဲ့ပါသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၀၀-ပြည့်နှစ် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ စစ်ဖြစ်နေစဉ် ရွေှတောင်မြို့ ကျီးသဲလေးထပ်ဆရာတော် အရှင်လာဘာဝရသည် မွန်းမံ၍ ရွေှသက္ကန်းကပလှူခဲ့ပါသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၂၀-ပြည့်နှစ်တွင် မိုးကြီးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းသောကြောင့် စေတီတော်ကြီး၏ ထီးတော်၊ ငှက်ပျောဖူးတော်၊ ဖောင်းရစ်တော်တို့ မြေခပျက်စီးသဖြင့် ရွေှတောင်မြို့ ကန်ကြီးဒါယကာ ဦးမှော်၊ ဦးလင်း၊ ဦးညှင်း အစရှိသော ဘဏ္႑ာတော်ထိန်းအဖွဲ့မှ ပြုပြင်မွမ်းမံခဲ့ရာ ဉာဏ်တော် ၅၅-တောင်ထိ ရှိခဲ့ပါသည်။
အင်္ဂလိပ်တို့ အုပ်ချုပ်စဉ်ကာလ။ ။၁၂၅၅-ခု၊ တပေါင်းလတွင် စေတီတော်ကြီး၏ မြောက်ဘက် စောင်းတန်းနှင့်တကွ ပြဿာဒ်ကြီးများ၊ ဇရပ်တန်ဆောင်းများ မီးသင့်လောင်ကျွမ်းခြင်းခံရသဖြင့် ရဟန်းတော် ရှင်သာသနနှင့် နယ်ပိုင်ဝန်ထောက် ဦးရှောင်၊ ရွေှတောင်မြို့ ဦးဆင်၊ ဦးပွား၊ ဦးခိုင် စသော ဘဏ္႑ာတော်ထိန်အဖွဲ့နှင့် ပြည်သူတို့က စေတီတော်ကြီးအား ပြန်လည်ပြုပြင် မွန်းမံခဲ့ကြပါသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၂၆၁-ခုနှစ်အထိ ၆-နှစ်မျှ ပြုပြင်မွန်းမံကြသဖြင့် ဉာဏ်တော်ကိုလည်း ယခုဖူးတွေ့ရသည့်အတိုင်း (၈၁) တောင်တစ်ထွာအထိ တိုးမြှင့်ခဲ့ကြပါသည်။
၁၂၆၉-ခုနှစ်တွင် ရွေှတောင်မြို့ ဦးသာဗျော၊ ဦးစံမြ၊ ဦးသာမောင် စသော လူကြီးများ ကြီးမှူးလျက် ရင်ပြင်တော် အုတ်၊ အင်္ဂတေခင်းခြင်း၊ ရွေှပန်းခိုင် (၁၂) ခိုင်၊ စိုက်ထီး (၈) စင်း၊ တံခွန်တိုင် (၄) တိုင် စိုက်ထူလှူခဲ့ကြပါသည်။
ဤရွေှနတ်တောင်စေတီတော် သမိုင်းကို ဦးသောင်းခင်(ဓမ္မာစရိယ၊ဘီအေ) ရေးသားပြုစု၍ ဆရာတော် ဦးအဂ္ဂဝံသ(အဂ္ဂမဟာအကျော် အဂ္ဂမဟာပဏ္႑ိတ) မှ တည်းဖြတ်ထုတ်ဝေသော "ရွေှနတ်တောင် စေတီတော် သမိုင်းအကျဉ်းချုပ်နှင့် နှိုးဆော်စာတမ်းမှ" ကူးယူရေးသား ပူဇော်ခြင်းဖြစ်ပါသည်
ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ျမတ္ႀကီး သမိုင္း.
ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ျမတ္ႀကီးသည္ ပဲခူးတုိင္း(အေနာက္ပုိင္း)၊ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕တြင္ ရိွေသာ သမုိင္းဝင္ တန္ခုိးႀကီး ဘုရား၊ ပုထုိး၊ ေစတီမ်ားတြင္ တစ္ဆူအပါအဝင္ ျဖစ္ပါသည္။ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕၏ အေနာက္ေတာင္ယြန္းယြန္း ေလးမုိင္ခန္႔ အကြာတြင္ တည္ရွိေသာ မယားမန္ရြာအနီး နတ္ေတာင္ေပၚတြင္ ေရႊေရာင္တဝင္းဝင္းျဖင္႔ ႀကည္ညဳိဖြယ္ သပၸယ္စြာ တည္ေနေတာ္မူပါသည္။ ေစတီေတာ္ႀကီး တည္စဥ္ကာလတြင္ လူပုဂၢဳိလ္မ်ား တစ္ေနကုန္တည္သည္႔ ဥာဏ္ေတာ္ထက္ ေနာက္တေန႔အာရုဏ္တက္တြင္ ဖူးေတြ႔ရေသာ ဥာဏ္ေတာ္မွာ ပုိျမင္႔ေနသျဖင္႔ လူတစ္ရစ္ နတ္တစ္ရစ္တည္ခဲ႔သည္ဟု အဆုိရွိပါသည္။ ေရႊနတ္ေတာင္ေစတီေတာ္ ျမတ္ႀကီး၏ ၾကည္ညဳိဖြယ္ရာ သမိုင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္ကုိ မိတ္ေဆြမ်ား ဖတ္ရႈ႕ေလ႔လာမွတ္သား ကုသုိလ္သဒၵါပြားႏုိင္ေစရန္ ေရးသားပူေဇာ္လုိက္ပါသည္။
"ေရႊနတ္ေတာင္ေစတီေတာ္" သမုိင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္
ေရႊေတာင္ျမဳိ႕။ ။ မဟာမ႑လ မဇၥ်ိမ (အေနာက္ေဒသ) တြင္ အစဦးစြာ မင္းျပဳေသာ မဟာသမၼတမင္းမွစ၍ (၂၈) ဆက္ေျမာက္ အစၥိမမင္းႀကီး၏ သားေတာ္ သူရတပမင္းသည္ မဇၥ်ိမေဒသမွ သုနာပရႏၲ (အေရွ႕) ေဒသသုိ႔ ေခၽြရံမ်ားစြာတုိ႔ႏွင္႔ ထြက္ခြာလာခဲ႔ရာ ကဥၥနာဂီရိ (ေခၚ) ေရႊေရာင္ေတာက္ပေနသည္႔ ေတာင္ႀကီးကုိ ေတြ႕သျဖင္႔ "ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕" တည္ကာ မင္းျပဳစုိးစံေတာ္မူသည္။
သူရတပမင္းသည္ ႏွစ္စဥ္ တေပါင္းလ ေရာက္ေသာအခါ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ ေတာင္ဘက္ရွိ ေဒဝါဂီရိ (ေခၚ) နတ္ေတာင္သုိ႔ ၾကြခ်ီး၍ နကၡတ္သဘင္ (ေတာင္တက္သဘင္ဟုလည္း အဆုိရိွပါသည္) ဆင္ယင္ျပဳလုပ္ က်င္းပေလ႔ရွိရာမွ ယခုအခ်ိန္ထိ တေပါင္းလတြင္ ေရႊနတ္ေတာင္ ဘုရားပြဲေတာ္ က်င္းပၿမဲျဖစ္ပါသည္။
ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ ပ်က္စီးျခင္း။ ။ သူရတပမင္္းမွ (၃၆) ဆက္ေျမာက္ တနင္းလာနံ မင္းလက္ထက္တြင္ ကဥၥနာဂီရိ (ေခၚ) ေရႊေတာင္ျပည္ႀကီး ပ်က္စီးကာ နိဂုံး (ရြာႀကီး) အေနအထားသာ က်န္ရွိခဲ႔ပါသည္။ သမုိင္းတြင္ "ပူးကက်ားဆုံး တုိင္းအလုံး နိဂုံးရပ္ႀကီး ျဖစ္လတၱံ႔" ဟု အဆုိရွိပါသည္။
ဗုဒၶေဂါတမ ပြင္႔ေတာ္မူခဲ႔ျခင္း။ ။(ဘီစီ ၆-ရာစု) မဟာသကၠရာဇ္ (သကၠရာဇ္ အသစ္ဟုလည္း ေခၚပါသည္) ၁၀၃-ခုတြင္ မဇၥ်ိမေဒသတြင္ ဗုဒၶေဂါတမ ပြင္႔ေတာ္မူခဲ႔ၿပီး ၁၀၄-ခု တြင္ ျမတ္စြာဘုရားသခင္သည္ ေဒဝါဂီရိ (ေခၚ) နတ္ေတာင္သုိ႔ ၾကြေတာ္မူခဲ႔ပါသည္။ ထုိအခ်ိန္က ဤေနရာ၊ ဤေဒသရွိ လူတုိ႔၏ စရုိက္ဘာသာ ဓေလ႔အလုိက္ (ပုဂၢလဇၥ်ာသယ အားေလ်ာ္စြာ) ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ ေရႊေရာင္ေတာက္ပေသာ နတ္သားအသြင္ ဖန္ဆင္းေတာ္မူလ်က္ နိဂုံးသူ နိဂုံးသားတုိ႔အား (၇) ရက္တုိင္တုိင္ တရားေဒသနာေတာ္ ေဟာၾကားေတာ္မူၿပီးေနာက္ ဗုဒၶသာသနာ အရွည္ထြန္းကားေစရန္ ကိုယ္စားေတာ္ (နိမၼိတ) ေရႊနတ္ရုပ္ႀကီးကုိ ထားေတာ္မူခဲ႔ပါသည္။
ေရႊနတ္ေတာ္ ေစတီေတာ္ တည္ထားျခင္း။ ။ျမတ္စြာဘုရား၏ ကုိယ္ပြားေတာ္ (နိမၼိတ) ေရႊနတ္ရုပ္ႀကီးကုိ နိဂုံးသူ၊ နိဂုံးသားတုိ႔က အုတ္၊ အဂၤေတတို႔ျဖင္႔ ၿမဳိ႕လ်က္ ေစတီတည္ကာ ကုိးကြယ္ခဲ႔ၾကပါသည္။ (ေရႊေရာင္ေတာက္ပေနေသာ နတ္ရုပ္ႀကီးကုိ ဌာပနာလ်က္ ေစတီတည္ထားျခင္းေၾကာင္႔ "ေရႊနတ္ေတာ္ ေစတီ" ဟု ေခၚတြင္ခဲ႔ၾကပါသည္။) ေစတီတည္ရာတြင္ ေန႔အခါတြင္ လူတုိ႔တည္ၾကၿပီး၊ ညအခါ နတ္တုိ႔တည္ၾကသည္ကုိ အစြဲျပဳ၍ "လူနတ္ ႏွစ္လီ တစ္ရစ္စီ ေစတီေရႊနတ္ေတာင္" ဟု သမုိင္းအဆုိရွိခဲ႔ပါသည္။
သကၠရာဇ္ ၁၀၄-တြင္ ဘုရားတည္ျခင္းေၾကာင္႔ "ဇယသုဥ္ဧစ္ နတ္ေတာင္ျဖစ္ မွတ္လစ္ႏွစ္ေကာဇာ" ဟု သမုိင္းတြင္ ေတြရွိရပါသည္။
သေရေခတၱရာေခတ္။ ။ဒြတၱေဘာင္မင္း၏ မိဖုရားမ်ားျဖစ္ၾကေသာ ပိႆႏိုးမိဖုရားႏွင္႔ စႏၵာေဒဝီမိဖုရားတုိ႔သည္ ႏွစ္ေပါင္း ၁၄၀ ေက်ာ္သျဖင္႔ ပ်က္စီးယုိယြင္းေနေသာ ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ကုိ ဘုရားရွင္၏ ဓာတ္ေတာ္ ၁၈၂-ဆူကုိ ႒ာပနာ၍ (၁၆၂-ဆူဟုလည္း အခ်ဳိ႕စာတြင္ ေတြ႔ရပါသည္) ထပ္မံျပဳျပင္ တည္ေတာ္မူခဲ႔ရာ ဉာဏ္ေတာ္ ၁၅-ေတာင္ထိ ျမင္႔ခဲ႔ပါသည္။
ပုဂံေခတ္။ ။ေကာဇာသကၠရာဇ္ ၆၄၈-ခုႏွစ္တြင္ ျပည္စား သီဟသူသည္ ခမည္းေတာ္မိန္႔မွာသည္႔ စကားအရ လက္စြတ္ေတာ္ကုိ ေရာင္းခ်၍ ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ကုိ ျပဳျပင္မြန္းမံ တည္ေဆာက္ေတာ္မူခဲ႔ရာ ဉာဏ္ေတာ္ (၄၄) ေတာင္ရွိခဲ႔ပါသည္။
`(ထုိအခ်ိန္တြင္ "ဗာရာဏသီၿမဳိ႕၏ အေရွ႕ေတာင္စဥ္တစ္တန္းဝယ္ ေရႊထြက္ေသာ ေတာင္သုံးလံုးရွိသည္ကုိစြဲ၍ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ သမုတ္သည္" ဟု ေတြ႔ရွိရပါသည္။)
ေတာင္ငူေခတ္။ ။ေတာင္ငူဘုရင္ တပင္ေရႊထီးသည္ ၈၉၂-ခုႏွစ္တြင္ ထီးနန္းတက္ၿပီးေနာက္ ျပည္ၿမဳိ႕ကုိ တုိက္ခုိက္သိမ္းပုိက္ၿပီးလ်င္ ေဟာင္းႏြမ္းေနေသာ ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ကုိ ျပဳျပင္မြမ္းမံ၍ ကုိယ္ေတာ္လုံးျပည္႔ ေရႊသကၤန္းကပ္လႉပါသည္။
အင္းဝေခတ္။ ။သကၠရာဇ္ ၁၁၀၀-မျပည္႔မီ ဟံသာဝတီေရာက္မင္း၏ ေျမာက္နန္း မိဖုရားသည္ သားေတာ္အေနာ္ရထာမင္းေစာႏွင္႔ သမီးေတာ္ ထိပ္ပန္းမင္းသမီးတုိ႔ကုိ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ စားေစခဲ႔ရာ ေရႊနတ္ေတာင္ေစတီေတာ္ကုိ မ်ားစြာ ျပဳျပင္ခဲ႔ပါသည္။
ကုန္းေဘာင္ေခတ္။ ။သကၠရာဇ္ ၁၁၄၆-ခုႏွစ္တြင္ ဘုိးေတာ္ဘုရား၏ သားေတာ္ အိမ္ေရွ႕မင္းသည္ ရခုိင္ျပည္မွအျပန္ ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ကုိ ဝင္ေရာက္ဖူးေမွ်ာ္၍ ကုိယ္ေတာ္အျပည္႔ ေရႊသကၠန္းကပ္လႉခဲ႔ပါသည္။
သကၠရာဇ္ ၁၂၀၀-ျပည္႔ႏွစ္ အဂၤလိပ္-ျမန္မာ စစ္ျဖစ္ေနစဥ္ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ က်ီးသဲေလးထပ္ဆရာေတာ္ အရွင္လာဘာဝရသည္ မြန္းမံ၍ ေရႊသကၠန္းကပလႉခဲ႔ပါသည္။
သကၠရာဇ္ ၁၂၂၀-ျပည္႔ႏွစ္တြင္ မုိးႀကီးသည္းထန္စြာ ရြာသြန္းေသာေၾကာင္႔ ေစတီေတာ္ႀကီး၏ ထီးေတာ္၊ ငွက္ေပ်ာဖူးေတာ္၊ ေဖာင္းရစ္ေတာ္တုိ႔ ေျမခပ်က္စီးသျဖင္႔ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ ကန္ႀကီးဒါယကာ ဦးေမွာ္၊ ဦးလင္း၊ ဦးညွင္း အစရွိေသာ ဘ႑ာေတာ္ထိန္းအဖြဲ႔မွ ျပဳျပင္မြမ္းမံခဲ႔ရာ ဉာဏ္ေတာ္ ၅၅-ေတာင္ထိ ရွိခဲ႔ပါသည္။
အဂၤလိပ္တုိ႔ အုပ္ခ်ဳပ္စဥ္ကာလ။ ။၁၂၅၅-ခု၊ တေပါင္းလတြင္ ေစတီေတာ္ႀကီး၏ ေျမာက္ဘက္ ေစာင္းတန္းႏွင္႔တကြ ျပႆာဒ္ႀကီးမ်ား၊ ဇရပ္တန္ေဆာင္းမ်ား မီးသင္႔ေလာင္ကၽြမ္းျခင္းခံရသျဖင္႔ ရဟန္းေတာ္ ရွင္သာသနႏွင္႔ နယ္ပုိင္ဝန္ေထာက္ ဦးေရွာင္၊ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ ဦးဆင္၊ ဦးပြား၊ ဦးခုိင္ စေသာ ဘ႑ာေတာ္ထိန္အဖြဲ႔ႏွင္႔ ျပည္သူတုိ႔က ေစတီေတာ္ႀကီးအား ျပန္လည္ျပဳျပင္ မြန္းမံခဲ႔ၾကပါသည္။
သကၠရာဇ္ ၁၂၆၁-ခုႏွစ္အထိ ၆-ႏွစ္မွ် ျပဳျပင္မြန္းမံၾကသျဖင္႔ ဉာဏ္ေတာ္ကုိလည္း ယခုဖူးေတြ႔ရသည္႔အတုိင္း (၈၁) ေတာင္တစ္ထြာအထိ တုိးျမွင္႔ခဲ႔ၾကပါသည္။
၁၂၆၉-ခုႏွစ္တြင္ ေရႊေတာင္ၿမဳိ႕ ဦးသာေဗ်ာ၊ ဦးစံျမ၊ ဦးသာေမာင္ စေသာ လူႀကီးမ်ား ႀကီးမႉးလ်က္ ရင္ျပင္ေတာ္ အုတ္၊ အဂၤေတခင္းျခင္း၊ ေရႊပန္းခုိင္ (၁၂) ခုိင္၊ စုိက္ထီး (၈) စင္း၊ တံခြန္တုိင္ (၄) တုိင္ စုိက္ထူလႉခဲ႔ၾကပါသည္။
ဤေရႊနတ္ေတာင္ေစတီေတာ္ သမိုင္းကုိ ဦးေသာင္းခင္(ဓမၼာစရိယ၊ဘီေအ) ေရးသားျပဳစု၍ ဆရာေတာ္ ဦးအဂၢဝံသ(အဂၢမဟာအေက်ာ္ အဂၢမဟာပ႑ိတ) မွ တည္းျဖတ္ထုတ္ေဝေသာ "ေရႊနတ္ေတာင္ ေစတီေတာ္ သမုိင္းအက်ဥ္းခ်ဳပ္ႏွင္႔ ႏႈိးေဆာ္စာတမ္းမွ" ကူးယူေရးသား ပူေဇာ္ျခင္းျဖစ္ပါသည။္
ျ မန္မာနိုင္ငံမွဘုရားမ်ား သမိုင္း page မွ တစ္ဆင့္ ကူးယူတင္ျပပါသည္။